Historie

Historie-de-Wijte1933
Historie-de-Wijte-Eefde-Achterhoek-Lochem
Historie-de-Wijte-Bewoners
Historie-de-Wijte-FamPasman
Historie-de-Wijte-Eefde-Gelderland

Uut de olde deuze ~ de Wijte

Deze streekeigen T- boerderij is in 1903 gebouwd; te zien op de sluitsteen boven de achterdeur (MCMIII). Omdat geld in die tijd schaars was is de bouw redelijk sober. Er zijn geen versieringen of zware eiken gebinten toegepast. Het voorhuis met schilddak was voor bewoning, met daarboven graan- en hooiopslag. In het achterhuis met wolfsdak (de deel) stonden aan de ene kant ongeveer acht koeien en aan de andere kant kalveren en het (werk)paard. Op de hilde (de ruimte boven het vee) was, en zit nog, het knechtenkamertje.

In de doorrijschuur van hallehuistype (de naastgelegen bijschuur) stond een allegaar aan dieren: grote kalveren, pinken (jonge vrouwtjeskoeien), mestvarkens en zeugen met biggen. De hildes en zolder dienden als opslagruimte voor hooi en stro. Paard en wagen reden voor het lossen van de lading via de voor- en achterdeur door de schuur heen. Ook was er een stookplaats met fornuis om water warm te maken en voedsel voor de dieren te bereiden.

Bewoners

Hendrik Pasman (1860- 1939) en Antonia Johanna Kapelle (1863- 1919) hebben de boerderij laten bouwen (zie initialen in sluitsteen). Zoon Willem Pasman (1895- 1971) nam samen met echtgenote Daatje Lijzen (1892- 1941) het bedrijf over. Willem en Daatje kregen één zoon, Hendrik Pasman. Willem trouwde later met Gerritdina Aleida Beltman (1900- 1993). De Pasmannen waren goede mensen.

Jarenlang woonde er “de dove van Pasman”, Gerrit Jan Wenneker. Zoon Hendrik werd geen boer. Vader Willem zocht opvolging. Hij vond tijdelijke ondersteuning in familielid Tinus Pasman. Na enkele jaren keerde Tinus terug naar zijn ouderlijke boerderij om die voort te zetten.

Willem bood de boerderij te koop aan. (Eerst aan Albert Aalderink sr. van “de Pas” voor mogelijk één van zijn zonen.) Uiteindelijk heeft de familie Van Santen rond 1960 de boerderij met ongeveer 12 hectare grond gekocht. Zij waren elders uitgekocht. Oudste zoon Gerrit van Santen leek in eerste instantie interesse te hebben voor de opvolging, maar de boerderij ging toch in de verkoop.

Albert Aalderink jr. van “Rouwendaal” hield op dat moment vooral kippen. Hij wilde zijn akkerbouwactiviteiten uitbreiden en had interesse in de bouwgrond. Omdat de boerderij middenin het grondperceel ligt, heeft hij het als geheel in 1975 gekocht. Het woonhuis is verhuurd geweest aan vele families. Ook heeft het dienst gedaan als vakantiewoning voor grotere groepen.

Naamgeving

De boerderij werd “Nieuw Ilmerink” genoemd, afgeleid van Pasman zijn afkomst (“het Ilmerink” aan de Schurinklaan). Deze naam werd echter in de volksmond niet gebruikt. De familie werd aangeduid met “Pasman in de weie” (weide). Omdat er meerdere Pasmannen in de omgeving woonden werd voor het gemak de achternaam aangevuld met een plaatsaanduiding.

Zo waren er ook een Pasman Smeenk, Pasman Norde en Pasman Reeve. Sinds 1975 heet de boerderij en het perceel “de Wijte”, voortgeborduurd op “de weie” en de ruimtelijke blik.

Anno nu

Sinds 2004 woont de familie Van der Pol- Ten Hengel in het woonhuis. In 2007 is er een mini- camping gerealiseerd. De gerenoveerde bijschuur (2006) heeft een faciliterende rol. Boerderij en bijschuur staan op de monumentenlijst van gemeente Lochem.

Genieten

Albert Aalderink:
“Ik kom hier graag. Of ik nu de akkers bewerk of aan het kuieren ben, ik kan hier ‘zijn’.

De omgeving straalt rust uit. Het is een prachtig plekje met wijds blik. Er scharrelen veel dieren rondom, waaronder hazen, reeën, fazanten en patrijzen.

Ik hoop dat u deze sfeer met mij, mijn gezin en huurders kunt meebeleven.”

Ab-Aalderink-Eefde-de-Achterhoek